Lego-prijzen na EOL: dit laten de cijfers zien

Stijgt de prijs van een verzegelde Lego®-set automatisch zodra de productie stopt? Veel verzamelaars en investeerders gaan daarvan uit. Het korte antwoord is: nee, EOL zorgt niet vanzelf voor een prijsstijging.

De marktgegevens van Brickfact laten wel een duidelijk patroon zien. Twaalf maanden na de vastgelegde EOL-maand lag de mediane geschatte marktwaarde 22,3% hoger. Na 24 maanden was dat 41,0%. Toch liet bijna één op de vijf sets na een jaar nog geen positieve verandering zien. Voor sets die in 2022 EOL gingen, was de mediaan toen zelfs negatief.

Het einde van de productie kan het aanbod verkleinen, maar creëert geen vraag, verzekert je niet van een gunstige aankoopprijs en garandeert evenmin dat er een koper is wanneer jij wilt verkopen.

De eerste drie jaar in vier cijfers

• Na 3 maanden: mediane verandering van de marktwaarde van +6,9%; 26,5% van de sets stond niet hoger dan in de EOL-maand.
• Na 12 maanden: mediaan +22,3%; 18,8% liet geen positieve verandering zien.
• Na 24 maanden: mediaan +41,0%; 13,5% liet geen positieve verandering zien.
• Na 36 maanden: mediaan +55,5%; 10,9% liet geen positieve verandering zien.

De mediane veranderingen betreffen de door Brickfact geschatte marktwaarde van verzegelde sets; de overige percentages geven het aandeel sets zonder positieve verandering aan. Het zijn geen verkoopopbrengsten en ook geen rendementen op jouw eigen aankoopprijs.

Zo ontwikkelden de marktwaarden van Lego®-sets zich na EOL

Het 25e en 75e percentiel begrenzen de middelste helft van de totale waardeveranderingen. Daardoor wordt zichtbaar hoe sterk de ontwikkeling per set kan verschillen. Naast de mediaan van de totale verandering staat de groei van de geschatte waarde op jaarbasis (CAGR): de mediaan van de equivalente samengestelde jaarlijkse groeipercentages. De grafieken blijven de totale veranderingen tonen.

Voor elke set berekenen we (waarde in de vergelijkingsmaand / waarde in de EOL-maand)^(12 / aantal maanden) − 1. Daarna nemen we de mediaan en ronden we het percentage af op één decimaal. We gebruiken de onafgeronde maandelijkse schattingen, niet de afgeronde totale medianen. Een streepje betekent dat we perioden korter dan een jaar niet omrekenen naar een jaarpercentage. CAGR is geen jaarlijks waargenomen groei of gerealiseerd beleggingsrendement: aankoopprijzen, verkoopkosten, opslagkosten en inflatie zijn niet meegerekend. Ook maakt deze omrekening de steekproeven niet gelijk.

Zo lees je bijvoorbeeld de rij voor 24 maanden: van de sets met voldoende gegevens liep de middelste helft uiteen van +13,5% tot +91,4%. De mediaan van +41,0% is dus geen standaarduitkomst die je bij elke willekeurige set mag verwachten. De spreiding is groot.

De steekproefomvang verschilt per meetmoment. Een set telde alleen mee als er zowel in de EOL-maand als in de vergelijkingsmaand voldoende waarnemingen waren. Daarom is de groep na 36 maanden kleiner dan die na 12 maanden.

Vier tot tien jaar na EOL: hogere cumulatieve medianen, grote verschillen

Na vier jaar bedraagt de mediane verandering +75,9% bij 2.218 sets. Na vijf jaar is dat +96,9% bij 1.882 sets. Het aandeel zonder positieve verandering daalt naar respectievelijk 6,9% en 4,9%. Toch blijft de spreiding groot: de middelste helft loopt na vier jaar van +34,4% tot +146,5% en na vijf jaar van +47,3% tot +175,6%.

Na zeven jaar hebben de 1.509 onderzochte sets een mediaan van +124,7%; 2,3% staat niet boven de uitgangswaarde. Na tien jaar blijft dat aandeel 2,3%, bij 695 sets en een mediaan van +157,1%. De middelste helft ligt dan tussen +79,4% en +286,7%. Het 10e en 90e percentiel liggen op +35,9% en +466,3%. Een hogere mediaan betekent dus niet dat de verschillen verdwijnen.

+157,1% is de totale verandering sinds de EOL-maand, niet de stijging per jaar en geen gerealiseerd rendement. De sets met gegevens na 120 maanden gingen tussen 2011 en 2016 EOL. Hun geschiedenis voorspelt niet hoe de sets die nu nieuw verschijnen zich zullen ontwikkelen.

Waarom tellen na tien jaar slechts 695 sets mee, tegenover 2.565 na drie jaar en 4.415 met een aannemelijke EOL-maand in de catalogus? Een set moet op de peildatum die termijn hebben bereikt én voldoende waarnemingen hebben in de vergelijkingsmaanden. Een ontbrekende set kan te recent EOL zijn of te weinig waarnemingen hebben; dat bewijst geen waardedaling.

Dezelfde 622 sets volgen tot tien jaar na EOL

Om veranderingen in de samenstelling uit te sluiten, bekijken we ook een vaste groep van 622 sets. Die voldoen op alle negen meetmomenten aan de waarnemingseisen. De tabel toont vijf van die momenten; elke rij bevat precies dezelfde sets. Beide medianen gelden voor deze vaste groep. Ook de verandering op jaarbasis wordt voor elke set vanaf de EOL-maand berekend, niet vanaf de vorige rij in de tabel.

Ook binnen deze vaste groep stijgt de cumulatieve mediaan, zonder dat er sets bijkomen of afvallen. Dat bewijst nog niet dat elke set steeds meer waard werd: een mediaan beschrijft de groep, niet het volledige prijsverloop van elke set.

De mediaan van +39,1% na twaalf maanden in de vaste groep is niet in strijd met de algemene +22,3%: de samenstelling verschilt. Na tien jaar is de mediaan +150,0% voor de vaste groep, tegenover +157,1% voor alle 695 sets met voldoende gegevens.

De samenstelling blijft hier gelijk, maar selectiebias verdwijnt niet. We selecteren achteraf oudere sets met voldoende waarnemingen op elk meetmoment. Ze zijn niet vanzelf representatief voor sets die nu verschijnen. Ook bewijst deze vergelijking niet dat EOL de oorzaak van hun waardeontwikkeling is.

Tien jaar bewaren vraagt meer dan geduld

Als je een set tien jaar aanhoudt, zit je geld in die periode vast. Je kunt het dan niet tegelijk uitgeven, sparen of elders beleggen. Ook wat je met dat geld elders had kunnen doen of verdienen telt mee: dat zijn de alternatieve kosten. Het onderzoek vergelijkt deze opties niet en wijst geen optimale bewaartermijn aan.

Bedenk ook wat er gebeurt als je het geld eerder nodig hebt. Een hoge geschatte marktwaarde garandeert niet dat je snel een koper vindt die dat bedrag betaalt. Langdurige opslag kan bovendien kosten en risico’s voor de staat van de doos meebrengen. En een stijging in euro’s is nog geen even grote toename van je koopkracht: daarvoor zou je ook voor inflatie moeten corrigeren.

EOL maakt een set niet van de ene op de andere dag schaars

EOL staat voor ‘End of Life’: het einde van de reguliere productie van een set. De markt is dan niet meteen leeg. Winkels kunnen nog voorraad hebben, particuliere verkopers bewaren ongeopende dozen en sets die in grote aantallen zijn ingekocht kunnen nog lang beschikbaar blijven.

Op het eerste meetmoment was het aandeel sets met een positieve verandering het kleinst. Na drie maanden lag het 25e percentiel precies op nul en stond meer dan een kwart van de sets niet boven de geschatte marktwaarde van de EOL-maand.

Voor jou betekent dit dat EOL informatie geeft over het aanbod, maar op zichzelf geen volledig koopargument is. Voordat je beslist, moet je ook nagaan:

• Hoe verhoudt de huidige winkelprijs zich tot de adviesprijs?
• Zijn er vergelijkbare alternatieven of waarschijnlijke heruitgaven?
• Is er een duidelijke groep verzamelaars buiten een kortstondige trend?
• Hoe stabiel is het prijsverloop van de set zelf geweest?
• Welke platformkosten, verzendkosten en opslagkosten brengt een latere verkoop mee?

Onze analyse toetst deze factoren niet afzonderlijk. Ze laat zien waarom het label ‘EOL’ ze niet kan vervangen.

Het EOL-jaar maakte veel verschil

De mediaan over alle sets omvat zeer verschillende marktperioden. Daarom hebben we de sets ook gegroepeerd naar het jaar waarin ze EOL gingen. Vooral de recente jaargangen laten zien waarom één vast ‘EOL-rendement’ misleidend zou zijn.

De jaargang 2022 is het duidelijkste tegenvoorbeeld voor de bewering dat elke set na EOL snel in waarde stijgt. Na twaalf maanden lag de mediaan 1,8% onder de marktwaarde in de EOL-maand en liet 55,2% van de sets geen positieve verandering zien. Zelfs na 24 maanden bedroeg de mediaan slechts +3,9%, terwijl 43,2% nog altijd niet boven het uitgangspunt stond.

Uit deze analyse alleen kunnen we niet afleiden waarom 2022 zwakker was. Daarvoor zouden de vraag, winkelvoorraden, kortingen en de samenstelling van het productaanbod afzonderlijk moeten worden onderzocht. We gebruiken deze jaargang daarom als waarschuwing, niet als verklaring achteraf.

Voor 2024 tonen we bewust geen cijfer na 24 maanden. Op de peildatum van het onderzoek was voor die jaargang nog geen volledige periode van twee jaar beschikbaar.

Dure sets presteerden niet automatisch beter

Ook de adviesprijs was geen eenvoudige maatstaf voor de latere waardeontwikkeling. Voor sets met een vastgelegde adviesprijs in euro’s hebben we de verandering na 24 maanden uitgesplitst naar de adviesprijsklasse in de catalogus.

De medianen liggen vrij dicht bij elkaar, terwijl de uitkomsten binnen elke prijsklasse sterk uiteenlopen. De tabel toont niet aan dat goedkopere sets per definitie beter presteren of dat duurdere sets slechter presteren. De verandering wordt gemeten vanaf de geschatte marktwaarde in de EOL-maand. Jouw aankoopprijs wordt niet vergeleken met een latere verkoopopbrengst.

Een set met een adviesprijs van €100 kan vlak voor EOL voor €70 in de winkel liggen, terwijl de geschatte marktwaarde €85 bedraagt. Aankoopprijs, adviesprijs en marktwaarde zijn drie verschillende bedragen. Voor de berekening van jouw persoonlijke rendement heb je ook de werkelijk betaalde aankoopprijs en alle verkoopkosten nodig.

Wat dit voor verzamelaars betekent

Als je een set hoe dan ook wilt houden, is EOL vooral een signaal voor de timing: na het einde van de productie kan het moeilijker worden om nog een exemplaar te kopen. Het onderzoek zegt niet dat je daarom elke vraagprijs moet accepteren.

Kijk naar de concrete set in plaats van alleen naar de mediaan van de hele groep. Met de Lego®-waardechecker bekijk je de geschatte marktwaarde en het prijsverloop van een verzegelde set. Bekijk de Lego®-EOL-lijst voor sets die naar verwachting binnenkort EOL gaan of al EOL zijn. Zo'n verwachting kan wijzigen en winkelvoorraden kunnen langer meegaan dan de productie.

Ook de staat is belangrijk. Dit onderzoek gaat over verzegelde sets. Gebouwde sets, beschadigde dozen, ontbrekende minifiguren en verkleurde onderdelen behoren tot een andere markt en kunnen een heel andere waarde hebben.

Wat dit voor Lego®-investeerders betekent

De nuttigste uitkomst is niet het hoogste percentage, maar de bandbreedte. Na twaalf maanden lag het 25e percentiel op +4,3% en het 75e percentiel op +50,4%. Twee sets met dezelfde EOL-maand konden zich dus zeer verschillend ontwikkelen.

Een verstandige berekening begint al vóór de aankoop:

1. Leg je aankoopprijs vast: de adviesprijs is geen vervanging voor wat jij werkelijk betaalde.
2. Houd de marktwaarde apart: een geschatte marktwaarde is nog geen gerealiseerde verkoopopbrengst.
3. Neem alle kosten mee: platform- en betaalkosten, verpakking, verzending, opslag en schade kunnen het resultaat verlagen.
4. Let op liquiditeit: een hoge schatting heeft minder betekenis als een set maar zelden een koper vindt.
5. Ken niet te veel gewicht toe aan één EOL-datum: productieplannen en resterende voorraden kunnen veranderen.

Dit onderzoek meet geen gerealiseerd beleggingsrendement. Het kan dus niet vertellen hoeveel een investeerder na aftrek van kosten overhield. Het meet uitsluitend de historische ontwikkeling van een marktwaardeschatting.

Methodologie van het Brickfact-onderzoek naar EOL

Peildatum van de data: 4 september 2026. De analyse gebruikt historische marktwaarden van Brickfact in euro’s en de EOL-maand die in de setcatalogus van Brickfact staat. Een prijswaarneming betreft hier steeds een geschatte marktwaarde.

We begonnen met 4.416 catalogusrecords die als EOL waren gemarkeerd en een vastgelegde EOL-maand tussen 2011 en 2024 hadden. Eén record waarbij EOL vóór de release viel, werd uitgesloten. Daarmee bleven 4.415 sets met een aannemelijke EOL-maand over. Van die sets hadden er 3.161 minstens tien dagen met een prijswaarneming in de EOL-maand. De steekproef hangt af van het meetmoment en loopt van 3.149 sets na zes maanden tot 695 na 120 maanden.

De berekening verliep als volgt:

1. Eerst namen we het gemiddelde van meerdere waarnemingen voor dezelfde set op dezelfde dag. Zo kreeg een dag met meerdere registraties niet meer gewicht dan een andere dag met een waarneming.
2. Voor elke set berekenden we de mediaan van de waargenomen dagelijkse waarden in de kalendermaand waarin de set EOL ging. Die EOL-kalendermaand vormt de uitgangswaarde.
3. We herhaalden die berekening 3, 6, 12, 24, 36, 48, 60, 84 en 120 maanden later.
4. Een vergelijking telde alleen mee als beide kalendermaanden minstens tien dagen met een prijswaarneming bevatten.
5. Eerst berekenden we voor elke set de relatieve verandering. Pas daarna bepaalden we over alle sets de mediaan, percentielen en het aandeel zonder positieve verandering. Grote en kleine sets wegen daardoor even zwaar.

Voor de vaste groep eisen we minstens tien waargenomen dagen in de EOL-maand én in elk van de negen vergelijkingsmaanden, van 3 tot 120 maanden. Precies 622 sets voldoen hieraan. In de algemene tabel wisselt de selectie per meetmoment; na 120 maanden omvat die de EOL-jaargangen 2011 tot en met 2016.

De bron is de historische reeks van geschatte marktwaarden van Brickfact voor verzegelde sets. Voor de analyse zijn geen gebruikersgegevens, portefeuilles, transactiegegevens of authenticatiegegevens van Brickfact gebruikt.

Beperkingen

• De marktwaarde is een schatting van de waarde op de secundaire markt, geen gegarandeerde verkoopprijs.
• De opgeslagen EOL-datum geeft een kalendermaand aan en geen exacte dag. Wijzigingen achteraf in de catalogus kunnen historische indelingen beïnvloeden.
• Alleen sets met voldoende waarnemingen in beide vergelijkingsmaanden komen in aanmerking. Weinig verhandelde sets kunnen daardoor ondervertegenwoordigd zijn.
• De algemene steekproeven na 3, 6, 12, 24, 36, 48, 60, 84 en 120 maanden bestaan niet uit exact dezelfde sets. Alleen de tabel met de vaste groep houdt de samenstelling gelijk.
• Platform-, verzend- en opslagkosten en belastingen zijn niet afgetrokken; er is ook niet voor inflatie gecorrigeerd.
• Winkelprijzen en adviesprijzen zijn niet gekoppeld aan latere verkopen. De tabel met adviesprijzen beschrijft alleen de prijsklassen op basis van de vastgelegde adviesprijzen.
• De analyse beschrijft een samenhang. Ze bewijst niet dat EOL op zichzelf een prijsverandering heeft veroorzaakt.

Conclusie: de cumulatieve mediaan steeg, maar niet elke set deed dat

Over alle onderzochte jaargangen nam de mediane geschatte marktwaarde van een verzegelde set toe naarmate er meer tijd verstreek sinds de EOL-maand. Na twaalf maanden bedroeg de verandering +22,3% en na 24 maanden +41,0%, tegenover +96,9% na vijf jaar en +157,1% na tien jaar bij wisselende steekproeven. Ook bij dezelfde 622 sets stijgt de cumulatieve mediaan, maar deze vaste groep bestaat uit oudere sets met voldoende gegevens op alle meetmomenten.

De keerzijde is minstens zo belangrijk: 18,8% van de sets stond na een jaar niet boven de uitgangswaarde en de EOL-jaargang 2022 had na twaalf maanden een negatieve mediaan. EOL is geen rendementsbelofte, maar één gegeven in een bredere beoordeling.

Beoordeel je een afzonderlijke set, gebruik de algemene mediaan dan alleen als context. Het eigen prijsverloop van de set, jouw aankoopprijs en realistische verkoopkosten bepalen het uiteindelijke resultaat.

Veelgestelde vragen over Lego®-prijzen na EOL

Stijgt elke Lego®-set na EOL in waarde?

Nee. In onze steekproef liet 18,8% van de sets na twaalf maanden en 13,5% na 24 maanden geen positieve verandering van de marktwaarde zien. Ook afzonderlijke EOL-jaargangen bleven duidelijk onder de mediaan over alle sets.

Hoe snel stijgen de prijzen van Lego®-sets na EOL?

De mediane verandering bedroeg +6,9% na drie maanden, +22,3% na twaalf maanden en +41,0% na 24 maanden. Na vijf jaar was dat +96,9% en na tien jaar +157,1%, steeds over de hele periode sinds de EOL-maand, niet per jaar. Dit zijn geaggregeerde historische waarden voor verschillende steekproeven, geen voorspelling voor een bepaalde set.

Is de marktwaarde hetzelfde als mijn verkoopopbrengst?

Nee. De marktwaarde is een schatting voor een verzegelde set. De werkelijk gerealiseerde verkoopprijs bepaalt je bruto-opbrengst; platformkosten, verzending, staat, opslag en belastingen beïnvloeden het nettoresultaat.

Bewijst het onderzoek dat EOL prijsstijgingen veroorzaakt?

Nee. De analyse vergelijkt de marktwaarde in de vastgelegde EOL-maand met marktwaarden in latere maanden. Ze maakt geen causaal onderscheid tussen vraag, kortingen, resterende voorraden, heruitgaven en andere invloeden.

Wanneer kan ik een set die bijna EOL is het beste kopen?

Dat beantwoordt dit onderzoek niet. Daarvoor is een afzonderlijke analyse nodig van winkelprijzen en kortingen vóór het einde van de productie. Alleen een EOL-datum is onvoldoende om die beslissing te nemen.